Sava je rijeka u srednjoj i jugositočnoj Evropi, desna pritoka Dunava. Nastaje spajanjem rijeka Save Dolinke i Save Bohinjke u blizini Lancova u Sloveniji. Iz Slovenije prelazi u Hrvatsku, teče kroz Zagreb i Sisak, a nakon toga čini granicu između Bosne i Hercegovine i Hrvatske, zatim malim dijelom ulazi u Bosnu i Hercegovinu, pa onda čini jednim dijelom granicu između Bosne i Hercegovine i Srbije da bi na kraju ušla u Srbiju, gdje se u Beogradu ulijeva u Dunav.

Sava
Sava u Beogradu
Karta sliva Save
Države Slovenija
Hrvatska
Bosna i Hercegovina
Srbija
Dužina947[1] km
Izvorkod Lancova (Slovenija)
46°29′31″N 13°44′16″E / 46.49194°N 13.73778°E / 46.49194; 13.73778
NV izvora833 m
Ušćekod Beograda
40°49′27″N 20°26′38″E / 40.82417°N 20.44389°E / 40.82417; 20.44389
NV ušća68 m
Ulijeva se uDunav
SlivCrnomorski
Prosječni protok1.564
Površina sliva97.713,2 km2
Lijeve pritokeSavinja, Sutla, Krapina, Lonja, Ilova-Trebež, Orljava, Bosut
Desne pritokeLjubljanica, Krka, Kupa, Una, Vrbas, Ukrina, Bosna, Tinja, Drina, Kolubara
Sava u Zagrebu
Sava u Gradišci

Zajedno sa Savom Dolinkom dužine je približno 990 km. Po zapremini vode najveća je pritoka Dunava i druga do površini sliva (97.713 km2) i dužini, nakon Tise. Njen sliv uveliko obuhvata područje Dinarida, odakle vodu skupljaju njene veće pritoke: Drina, Bosna, Kupa, Una, Vrbas, Lonja, Kolubara, Bosut i Krka. Sava je jedna od najdužih rijeka Evrope i jedna od rijetkih te dužine koja se direktno ne ulijeva u more.

Sa hidrološkog aspekta, prostor Bosne i Hercegovine može se označiti kao relativno bogat površinskom i podzemnom hidrološkom mrežom. Svi glavni riječni tokovi hidrološki pripadaju slivu Crnog mora. Okosnica Crnomorskog sliva jest tok Save, koji je nisko položen, te mu dotječu sve veće rijeke: Una sa Sanom, Vrbas, Ukrina, Bosna i Drina. Sve one imaju kompozitni karakter riječnih dolina, s velikim padovima, te raspolažu znatnim hidroenergetskim potencijalom. U tom kontekstu posebno je važna Drina, koja ima najrazvijeniji hidrološki sistem i ogroman hidroenergetski potencijal, koji je još nedovoljno valoriziran. I ostale rijeke imaju veliku privrednu važnost, mada uglavnom samo svojim donjim i srednjim tokovima pripadaju Bosni i Hercegovini.

Prosječni mjesečni protok (u m3/s)
Hidrološka stanica: Sremska Mitrovica (datum nepoznat)

U Bosni i Hercegovini i Srbiji Sava je većim dijelom plovna. Također je plovna u Hrvatskoj do Siska. Zbog toga se na njoj odvija veoma gust riječni saobraćaj. Najveće luke u Bosni i Hercegovini na Savi jesu one u Bosanskom Šamcu i Brčkom.

Ostalo

uredi

U stara vremena Sava se zvala Savus, prema grčkom nazivu Saovios, a danas se jednostavno zove Sava. Nakon što je Panonsko more prije mnogo miliona godina presušilo, začelo se korito ove rijeke. Sava je bila zajednička rijeka stanovnicima s obje njene obale. Poslije toga postala je granica između dva svijeta (Habsburško i Osmanlijsko Carstvo).

Također pogledajte

uredi

Reference

uredi

Vanjski linkovi

uredi