Otvori glavni meni

Prešov (mađ. Eperjes, njem: Eperies, Preschau, ukr: Пряшів) je grad u istočnoj Slovačkoj. Sjedište je Prešovske regije i Okruga Šariš kao i historijske regije Szepes unutar nekadašnje Kraljevine Ugarske. Sa 91.352 stanovnika (2012) treći je po veličini grad u Slovačkoj. U gradu se nalazi mnogo turističkih atrakcija kao što su dvorci, bazeni i stari grad.

Prešov
Grad
Centar Prešova
Centar Prešova
Flag of Prešov.svg
Zastava
CoA Prešov.svg
Grb
Država Slovačka
Pokrajina Prešov
Rijeka Torysa
Nadmorska visina 250 m
Koordinate 49°00′06″N 21°14′22″E / 49.00167°N 21.23944°E / 49.00167; 21.23944
Površina 80,40 km2
Stanovništvo 91.352 (31.12.2012.)
Osnovan 1247.
Vremenska zona CET (UTC+1)

HistorijaUredi

Okolina grada Prešova bila je naseljena još u paleolitskou periodu. Najstariji otkriveni alati i kosti mamuta stare su oko 28.000 godina. Područje je kontinuirano naseljeno još u 8. vijeku. Nakon najezde Mađara 1241. godine, kralj Bela IV je pozvao njemačke koloniste da popune prostor i osnuju naselja. Prešov postaje naselje naseljeno stranovništvom njemačkog govornog područja a vezano za karpatske Njemce.[1] Grad se prvi put spominje 1247. godine. 1412. godine Prešov postaje dio Pentapolitane, lige od pet slobodnih gradova. Nakon raspada starog mađarskog kraljevstva nakon Osmanlijskog carstva invazije 1526. godine, Prešov postaje pogranični grad. U tom periodu nekoliko puta mijenja vlasnika i nalazi se naizmjenično pod kontrolom Habsburgovaca i Mađara. Tokom 16. vijeka grad doživljava ekonomski rast zahvaljujući trgovini s Poljskom.

Engleski autor John Paget posjećuje Prešov i opisuje ga u svojoj knjizi Mađarska i Transilvanija iz 1839. godine.[2] 1870. izgrađena je prva željeznička pruga koja je povezala Prešov sa Košicama. Krajem 19. vijeka grad je elektrifikovan a uvedene su telefonske i telegrafske linije. Požar iz 1887. je u velikoj mjeri poharao grad.

U ovom gradu je nakon završetka 1. svjetskog rata, 16. juna 1919. godine proglašena Slovačka Sovjetska Republika, država koja je bila kratkog vijeka.

Nakon Ugovora iz Trianona Prešov se nalazi u sastavu Čehoslovačke.

Tokom 2. svjetskog rata grad se nalazi pod mađarskom okupacijom usljed čega dolazi do prebacivanja pojedinih institucija iz Košica u Prešov zbog čega grad dobiva na značaju. Grad 19. januara 1945. oslobađa sovjetska Crvena armija. Nakon 1948. godine, tokom komunističke ere, Prešov se razvija u industrijski centar što dovodi do porasta stanovništva sa 28.000 (1950) na 89.000 stanovnika koliko je grad imao 1990.

ReferenceUredi