Elizabeta od Škotske

(Preusmjereno sa Elizabeta Stuart)

Elizabeta Stuart (19. august 1596 - 13. februar 1662) je bila supruga palatinskog izbornika Fridrika V.

Elizabeta od Engleske
Kraljica Češke; izbornica Palatinata
Krunidba4. novembar 1619
SupružnikFridrik V Palatinski
DjecaFridrik Henrik Palatinski
Karlo I Ludovik, izbornik Palatinata
Elizabeta Palatinska
Rupert, vojvoda od Cumberlanda
Mauricije Palatinski
Eduard, palatinski grof Simmerna
Sofija Palatinska
DinastijaStuart
OtacJakov I, kralj Engleske
MajkaAna od Danske
Rođenje19. august 1596
Smrt13. februar 1662
Mjesto sahraneWestminsterska opatija

Mladost

uredi

Elizabeta Stuart je bila drugo dijete i najstarija kćerka kralja škotskog kralja Jakova VI i Ane od Danske. Kada se rodila njen otac još uvijek nije bio kralj Engleske, ali pošto se nadao da će naslijediti to kraljevstvo, svoju prvu kćerku je nazvao po ostarjeloj engleskoj kraljici Elizabeti I. Elizabeta Stuart je imala šest godina kada je njena imenjakinja preminula i svoje kraljevstvo ostavila Elizabetinom ocu, što je nju učinilo mnogo poželjnijom mladenkom.

 
Elizabeta Stuart kao desetogodišnjakinja

Godine 1605. ekstremni engleski katolici su skovali zavjeru čiji je cilj bio ubiti Elizabetinog oca i protestantsku braću, te nju, kao katolkinju Elizabetu II, postaviti na englesko i škotsko prijestolje. Zavjera nije uspjela, a sama Elizabeta nije nikada sjela na englesko prijestolje.

Dana 14. februara 1613. godine udala se za Fridrika V, tada kneza izbornika Palatinata, te postala palatinska kneginja izbornica. Fridrik je bio lider Protestantske unije, unije koja je okupljala protestantske zemlje članice Svetog Rimskog Carstva, a Elizabetin otac je ovim brakom želio ojačati veze svojih kraljevina, čiji je on bio prvi, odnosno treći protestantski monarh. Godine 1619. Fridriku je ponuđena češka kruna i on ju je prihvatio, ali njegova vladavina nije dugo trajala, samo jednu zimu, zbog čega je Elizabeta ostala poznata kao Kraljica Zime.

Udovištvo i smrt

uredi

Kada su bili protjerani, bivši kraljevski par se skrasio u Hagu, gdje je Fridrik preminuo 1632. godine. Elizabeta je ostala u Holandiji čak i nakon što je njen sin, Karlo I Ludovik, preuzeo očev elektorat. Po restauraciji monarhije u Engleskoj i Škotskoj otišla je u posjetu kralju Karlu II, sinu svoga pogubljenog brata Karla I. Tamo je i preminula, te je sahranjena u Vestminsterskoj opatiji, opatiji gdje su se tradicionalno sahranjivali engleski monarsi i njihovi supružnici.

Naslijeđe

uredi

Potomci Elizabete Stuart preko njenog najmlađeg djeteta, kćerke Sofije koja je postala izbornica Hanovera, zavladali su novoosnovanom kraljevinom Velikom Britanijom po smrti kraljice Ane i izumiranju dinastije Stuart.

Također pogledajte

uredi