Razlika između izmjena na stranici "Jajnici"

Dodana 1.333 bajta ,  prije 2 mjeseca
nema sažetka izmjene
{{Nedostaju izvori}}
{{razlikovati|[[Jajnik (botanika)]]}}
{{Infokutija anatomija
[[Datoteka:Scheme_female_reproductive_system-en.svg|desno|mini|250p|Unutrašnji reproduktivni sistem žene]]
 
'''Jajnici''' su parni organi koji su dio unutrašnjeg reproduktivnog sistema žene. Imaju i endokrinu funkciju. Ovalnog su oblika, sličan bademu. Najčešće su dugi 3 - 5 i široki 1,5 - 3 cm.<ref name=":4">{{Cite journal|last=Colvin|first=Caroline Wingo|last2=Abdullatif|first2=Hussein|date=2013-01-01|title=Anatomy of female puberty: The clinical relevance of developmental changes in the reproductive system|journal=Clinical Anatomy|language=en|volume=26|issue=1|pages=115–129|doi=10.1002/ca.22164|pmid=22996962|issn=1098-2353}}</ref>
 
== FunkcijaStruktura ==
Jajnici se smatraju ženskim [[gonada]]ma. Svaki jajnik je bjelkaste boje i nalazi se uz bočni zid [[maternica|maternice]] u području koje se naziva [[fosa jajnika]]. Fosa jajnika je regija koja je omeđena [[vanjska ilijumska arteruja|vanjskom ilijumskom arterijom]] i ispred [[uretera|ureterom]] i [[unutrašnja ilijumska arterija|unutrašnjom ilijumskom arterijom]]. Ovo područje je veličine otprilike 4&nbsp;cm x 3&nbsp;cm x 2&nbsp;cm.<ref name=":0">Daftary, Shirish; Chakravarti, Sudip (2011). Manual of Obstetrics, 3rd Edition. Elsevier. pp. 1-16. {{ISBN|9788131225561}}.</ref>
 
== Funkcija ==
Smješteni su na krajevima jajovoda ili fallopijan tuba, odnosno neposredno uz nihov otvor, na bočnim stranama gornjeg dijela male karlice u plitkim jamicama (lat.fossa ovarica) na dnu trbušne duplje, s obje strane materice. Homologni su [[testisi]]ma kod muškaraca.<ref>{{Cite web|url=http://www.mercksource.com:80/pp/us/cns/cns_hl_dorlands_split.jsp?pg=/ppdocs/us/common/dorlands/dorland/six/000076849.htm|title=Dorlands Medical Dictionary|website=www.mercksource.com|language=en|access-date=2017-11-20}}</ref>
 
Formiraju se već u sedmoj sedmici intrauterinog razvoja. U sebi sadrže određeni broj primordijalnih (prvobitnih) jajnih ćelija (od 300.000 do 400.000) smještenih u vezivnom tkivu, stromi jajnika, od kojih samo oko 10 posto ostaje, tako da ih u vrijeme puberteta ima oko 30.000 što je njihov konačan broj. Veličina primordijalnog folikula iznosi oko 50 do 100 mikrometara, a u vrijeme ovulacije doseže obim od 1.5cm. Primordijalna jajna ćelija (primarni folikul) je pod uticajem hormona FSH i LH koji podstiču rast nekoliko primarnih folikula istovremeno,ali od petog do sedmog dana ciklusa odabira se samo jedan folikul, a ostali propadaju. Oko četrnaestog dana [[Menstrualni ciklus|menstrulnog ciklusa]] zrela jajna ćelija biva oslobođena iz jajnika ([[ovulacija]]) da bi mogla biti oplođena. Jajna ćelija po pucanju folikularne opne dospijeva u [[jajovod]] iz kojeg uz pomoć [[horionske resice|horionskih resica]] biva istisnuta u materičnu šupljinu. Zreo folikul se naziva [[Grafov folikul]]. Ovaj proces traje tokom fertilnog preioda žene, odnosno od puberteta do menopauze.<ref name="Seer">{{cite web |url=https://training.seer.cancer.gov/anatomy/reproductive/female/ovaries.html|title=Ovaries|accessdate=12 December 2019}}</ref>
Pored ove funkcije, jajnik također ima i endokrinu funkciju. Njihov zadatak je da tokom cijelog života žene proizvode i dva specifična hormona ( steroidni hormoni ): [[Estrogen]] i [[Progesteron]]. Estogen kontinuirano tokom čitavog života žene i progesteron u drugoj fazi menstrualnog ciklusa i u toku trudnoće.
 
2.990

izmjena