Blok periodnog sistema elemenata: razlika između verzija

m
nema sažetka izmjene
mNo edit summary
mNo edit summary
 
'''Blok periodnog sistema elemenata''' je grupa [[hemijski element|hemijskih elemenata]] čiji [[elektron]]i najvišeg nivoa popunjavaju isti tip [[atomska orbitala|atomske orbitale]]:
 
* [[Elementi s-bloka]]
* [[Elementi p-bloka]]
* [[Elementi d-bloka]]
* [[Elementi f-bloka]]
 
== Periodni sistem ==
=== D-blok ===
'''d-blok''' periodnog sistema sadrži elemente koji najčešće imaju popunjene ''s''-orbitale zadnjeg kvantnog nivoa (n''s''<sup>2</sup>), a djelomično popunjene ''d''-orbitale predzadnjeg kvantnog nivoa ((n-1)''d''<sup>1-10</sup>) u neutralnom [[atom]]u ili nekom od [[ion]]a. Elementi d-bloka se nazivaju i prelazni elementi, a u periodnom sistemu se nalaze od 3. do 11. grupe. Elementi 12. grupe periodnog sistema, [[cink]], [[kadmij]] i [[živa]] imaju potpuno popunjene (n-1)''d'' orbitale, pa prema tome ne spadaju u prelazne elemente. Prema [[IUPAC]]-u oni se svrstavaju u tzv. [[post-prelazni elementi|post-prelazne elemente]]. U prelazne elemente također spadaju [[lantan]] i [[aktinij]], kao članovi 3. grupe, dok se lantanoidi i aktinoidi nazivaju elementima [[Elementi f-bloka|f-bloka]].
 
=== F-blok ===
'''Elementi f-bloka''' ili ''unutrašnji prelazni elementi'' su elementi čiji elektroni najvišeg nivoa popunjavaju ''f'' [[atomska orbitala|atomske orbitale]]. Dijeli se u dvije serije: [[lantanoidi]] i [[aktinoidi]]. Većina ovih elemenata gradi ionske spojeve u kojima su prisutni kao [[valencijaValencija (hemija)|trovalentni]] [[Ion|kation]] M<sup>3+</sup>.
 
=== P-blok ===
Elementi '''p-bloka''' su elementi koji u valentnoj ljusci, osim [[Kvantni brojbrojevi|n]]''s''<sup>2</sup> elektrona imaju i n''p''<sup>1-6</sup> elektrone. U ''p''-elemente ne spadaju [[vodik]] i [[helij]], jer su njihove [[elektronska konfiguracija|elektronske konfiguracije]] 1''s''<sup>1</sup> i 1''s''<sup>2</sup>.
 
Grupe p-bloka su:
* 18: [[Plemeniti plinovi]]
 
Elementi p-bloka kao elementarne tvari mogu biti [[Metal (hemija)|metal]]i, [[polumetali]] i [[nemetal]]i. Nastupaju u različitim [[oksidacionoOksidacijsko stanje|oksidacionim stanjima]] gradeći [[ionska veza|ionskaionske]] i [[kovalentna veza|kovalentnakovalentne]] jedinjenjaspojeve. Maksimalna oksidaciona stanja odgovaraju sumi valentnih s i p [[elektron]]a. Članovi parnih grupa (14. i 16.) grade stabilna parna oksidaciona stanja (ugljik(IV): [[ugljik-dioksid|CO<sub>2</sub>]], [[silicij]](IV): SiO<sub>2</sub>, [[olovo]](IV): PbO<sub>2</sub>; ugljik(II): CO, kalaj(II): SnCl<sub>2</sub>, olovo(II): PbSO<sub>4</sub>) a članovi neparnih grupa (13., 15. i 17.) su stabilni u neparnim ([[aluminij]](III): Al<sub>2</sub>O<sub>3</sub>; [[dušik]](V): HNO<sub>3</sub>; [[hlor]](VII): HClO<sub>4</sub>)
 
=== S-blok ===
73.705

izmjena