Razlika između izmjena na stranici "Brazil"

Uklonjeno 12 bajtova ,  prije 2 godine
m
nema sažetka izmjene
m
m
|komentar =
|}}
'''Brazil''' je najveća i najmnogoljudnija [[država]] u [[Južna Amerika|Južnoj Americi]] i površinom zauzima polovinu ovog kontinenta. Ukupna površina iznosi 8.514.877 km<sup>2</sup>. Po veličini površine '''[[Spisak država po površini|peta je u svijetu]]''', iza [[Rusija|Rusije]], [[Kanada|Kanade]], [[Kina|Kine]] i [[SAD]].
 
Proteže se na velikom području, obuhvatajući središte kontinenta i istočnu obalu [[Atlantski okean|Atlantskog okeana]]. Graniči sa [[Urugvaj]]em, [[Argentina|Argentinom]] i [[Paragvaj]]em na jugu, [[Bolivija|Bolivijom]] i [[Peru]]om na zapadu, te [[Kolumbija|Kolumbijom]], [[Venecuela|Venecuelom]], [[Gvajana|Gvajanom]], [[Surinam]]om i [[Francuska Gvajana|Francuskom Gvajanom]]. Velik dio Brazila pripada slivu rijeke [[Amazon]] i prekriven je [[kišna šuma|kišnim šumama]]. Brazil je federacija koja se sastoji od [[Savezne države Brazila|26 država]] i Saveznog okruga glavnog grada [[Brazilija|Brazilije]].
Tokom 18. vijeka privatni istraživači pronašli su [[zlato]] i [[Dijamant|dijamante]] u državi ''Minas Gerais''. Zlato i dijamanti iz ovih rudnika se uglavnom koristilo za finansiranje dugova portugalskog kraljevskog dvora. Eksploatatorskim načinom istraživanja ovih rudnika kao i prekomjernim porezima opterećivana je kolonijalna vlast u Brazilu. Neki od popularnih pokreta za nezavisnost su protestvovali zbog nasilnog poreza od strane kolonijalne vlasti, ali su često bivali odbačeni nasiljem od strane Portugala. Proizvodnja zlata je opala krajem 18. vijeka, počevši period relativne stagnacije u brazilskom zaleđu. Domorodačka indijanska i afrička robovska radna snaga su se u velikoj mjeri koristile u Brazilu za razvoj kolonijalne ekonomije. <ref name="newworldencyclopedia"> http://www.newworldencyclopedia.org/entry/Brazil </ref>
 
Pored proizvodnje šečera, zlata i dijamanata Brazil je u to vrijeme proizvodio znatne količine [[Duhan|duhana]] i [[Pamuk|pamuka]]. Uzgoj stoke je također imao veliku važnost u ekonomiji kolonije. Portugalska kolonijalna politika se zasnivala na iskorištavanju Brazila, a ne na njegovom razvijanju. Zato je Portugal uveo trgovinski [[monopol]] zabranjivajuċizabranjivajući izgradnju industrije koja bi bila takmac onoj u Portugalu.
Prvi glavni grad portugalske kolonije Brazil bio je grad [[Salvador (Bahía)|Salvador]] u današnjoj saveznoj državi Bahía, osnovan [[1549]]. Salvador je ostao glavni grad do [[1763]]., kad je [[Rio de Janeiro]] postao novi glavni grad. Portugal je povukao ovaj potez zbog svoje zabrinutosti radi spora sa Španijom oko granice koja razdvaja južnu granicu Brazila od španskih kolonija duž rijeke [[Rio de la Plata]]. Sa završetkom 18. vijeka Brazil je skoro dostigao svoju današnju veličinu. <ref name="The Brazilians"> [http://books.google.com/books?id=_3ARToEZ7GkC&printsec=frontcover&dq=The+Brazilians,+Joseph+A.+Page&hl=en&sa=X&ei=Jit2U76nCKKd8QGt6IHQCg&ved=0CDYQ6AEwAA#v=onepage&q=The%20Brazilians%2C%20Joseph%20A.%20Page&f=false ''Brazilci'', Joseph A. Page], izdavačko preduzeće Addison-Wesley, prvo izdanje 1995. godine, ISBN 0-201-40913-5, str. 389-391-407, 47-53, učitano 13.7.2014 </ref>
 
=== Imperija ===
[[Datoteka:Autor não identificado - Embarque da Família Real Portuguesa.jpg|desno|thumb|300px|Dolazak Joao-a VI i kraljevske porodice u Brazil 1810. godine.]]
Godine [[1808]]. desio se najdramatičniji događaj u Brazilu od dolaska Cabrala. Vojska [[Napoleon Bonaparte|Napoleona Bonaparte]] ušla je u Portugal prisiljavajuċiprisiljavajući cijeli kraljevski dvor da brzo pobjegne preko [[Atlantik|Atlantika]] u Brazil. Portugalsko prisustvo u Brazilu je sada imalo sasvim drugačiju ulogu što će imati dalekosežne posljedice za Brazil i brazilstvo. Prebacivanje portugalskog kraljevskog dvora preko Atlantika nije bila nova ideja. Brazil je obezbjeđivao bolji strateški položaj za upravljanje carstvom koje se prostiralo širom svijeta, nego što bi to bio slučaj sa upravljanjem iz zapadnog ruba Evrope. Ipak, bilo je potrebno da Napoleonova vojska umaršira u Lisabon da bi ubrzala ovaj potez.
[[Britansko carstvo|Britanci]] su pružili opkoljenoj naciji pomoċpomoć u vidu pomorske pratnje za 36 portugalskih brodova kojom je plovila kraljevska porodica s pratnjom od 15 000 ljudi.
U zamjenu za podršku britanaca kralj Joao im je odobrio ekonomske povlastice u Brazilu.
Za manje od sedmicu dana po dolasku u Brazil kralj Dom Joao je potpisao odluku o otvaranju brazilskih luka za trgovinu sa inostranstvom što ċeće otvoriti novu eru u brazilskoj historiji.
Nigdje ova promjena nije bila toliko vidljiva kao u Rio de Janeiro-u gdje se kraljevska porodica naselila.
Dom Joao je odmah započeo mijenjati ovaj tropski zabačeni grad u evropsku metropolu dostojnu kraljevskog dvora.
Osim toga, kraljevski dvor donio je strast za sve što je francusko, a to će se uskoro proširiti na gornju i intelektualnu klasu u Brazilu. Ova zaljubljenost u francusku kulturu će razviti čvrste korijene i imaće značajan uticaj na razvoj brazilske kulture.
Nakon što su portugalska i britanska vojska pod komandom [[Arthur Wellesley |vojvode od Wellingtona]] istjerali Francuze iz Portugala, vlast u zemlji je preuzelo kraljevsko upravno vijeće.
Kralj se vraća u Lisabon, a 1821. godine za upravitelja Brazila ostavlja [[Pedro I. Brazilski|Princa Pedra]]. U Portugalu kralj Joao VI morao se suočiti sa [[Revolucija|revolucionarnim]] pokretom koji je osnovao zakonodavnu skupštinu (Côrtez) u nastojanju da ograniči moċmoć [[Monarhija|monarhije]]. Portugalci su pokušali da vrate Brazil u njegov prethodni položaj podaničke kolonije. Pismom iz [[1822]]. godine naredili su Princu Pedru da se vrati u Portugal, što je on odbio uz opšte odobravanje brazilske elite.
[[Datoteka:Antônio Joaquim Franco Velasco_-_Dom Pedro I, Imperador do Brasil.jpg|thumb|200px|lijevo|Pedro I kad je imao 27 godina tokom njegovog putovanja u Salvador, država Bahia, Mart 1826. godine.]]
Duh nezavisnosti je zahvatio brazilsku elitu, a tokom skupa u oktobru 1822. godine Princ Pedro je proglašen imperatorom Brazila.
Iste godine 1. decembra krunisan je za ustavnog monarha nove nacije. Za godinu dana portugalska vojska se povlači iz Brazila.
Novi monarh iako je rođen u Portugalu bio je u svakom pogledu mnogo više Brazilac nego Portugalac. Godine 1824. podržao je [[ustav]] koji mu kao imperatoru daje velika zakonska prava. Ovo će dovesti do mnogobrojnih borbi sa zakonodavnom skupštinom sastavljenom od zemljoposjednika i predstavnika urbanih ekonomskih interesa.
Njegova tvrdoglavost i stalno oslanjanje na portugalske savjetnike samo ċeće poveċavatipovećavati broj njegovih političkih protivnika. <ref name="The Brazilians"/>
Njegova vlada je smatrana ekonomski i administrativno neefikasnom, a politički pritisci su ga na kraju prisilili da odstupi sa vlasti [[1831]]. godine. Vratio se u Portugal, ostavljajući iza svog petogodišnjeg sina [[Pedro II Brazilski|Pedra II]]. Dok Pedro II nije dostigao zrelost, Brazilom su upravljali zamjenici (regenti). Ovaj period je bio nemiran i obilježen brojnim lokalnim pobunama uključujući i "''Male pobunu''", najveću urbanu pobunu robova u Americi, koja se desila u Bahia [[1835]]. godine.
 
Brazil je politički i ekonomski najistaknutija zemlja u u Latinskoj Americi. Međutim, socijalni i ekonomski problemi sprečavaju je da postane efikasna zemlja sa globalnom moći. Između [[II svjetski rat|II svjetskog rata]] do 1990. godine, demokratske i vojne vlade pokušavale su da prošire uticaj Brazila u svijetu vođenjem državne industrijske politike i nezavisne spoljne politike. Još donedavno, ova zemlja je imala za cilj jačanje veza s drugim zemljama Južne Amerike i uključivanje u multilateralnoj diplomatiji preko [[UN|UN-a]] i Organizacije američkih država.
 
Trenutna vanjska politika u Brazilu temelji se na poziciji ove zemlje kao regionalne sile u Latinskoj Americi, vodeċavodeća među zemljama u razvoju, i svjetska sila u nastajanju. Brazilska vanjska politika se uglavnom ogleda kroz multilateralizam, mirno rješavanje sporova, i nemiješanje u poslove drugih zemalja. Brazilski ustav također navodi da će ova zemlja težiti ka ekonomskoj, političkoj, socijalnoj i kulturnoj integraciji naroda Latinske Amerike.
<ref name="newworldencyclopedia"> http://www.newworldencyclopedia.org/entry/Brazil </ref>
 
Visoko obrazovanje počinje sa osnovnim ili obaveznim predmetima, koji mogu ponuditi različite izbore kao što su akademska ili stručna specijalizacija. Zavisno o izboru, studenti mogu poboljšati svoje obrazovanje s postdiplomskim kursevima.
 
Sistemom javnog zdravstva se upravlja i obezbjeđuje od strane svih nivoa vlasti, dok privatna zdravstvena zaštita ispunjava dodatnu ulogu. Nekoliko problema otežava efikasnost brazilskog zdravstvenog sistema. U [[2006]]. godini najveċinajveći zdravstveni problemi su bili: smrtnost novorođenčadi, smrtnost djece, smrtnost majki, smrtnost uzrokovana nezaraznim bolestima i smrtnost uzrokovana vanjskim uzrocima (saobraċajsaobraćaj, nasilje i samoubistva). <ref name="newworldencyclopedia"> http://www.newworldencyclopedia.org/entry/Brazil </ref>
 
=== Religija ===
 
=== Filmska umjetnost ===
U roku od godinu dana od ''prvog eksperimenta'' [[Braća Lumière|braċebraće Lumiere]] u [[Pariz|Parizu]] [[1896]]. godine pojavljuju se prvi kinematografi u Rio de Janeiro-u.
Deset godina kasnije glavni grad se mogao pohvaliti sa 22 kino kuće i sa prvim prikazanim brazilskim filmom "''Davitelji''" (portug. ''Os Estranguladores'') od [[Antonio Leal|Antonia Leala]]. Od tada filmska industrija u Brazilu bilježi stalni napredak koji iako nikada nije bio veliki, svojim ​​filmovimafilmovima je tokom godina privukao međunarodnu pažnju. Zbog ogromne veċinevećine Brazilaca koji su u to vrijeme bili nepismeni, zvučni filmovi se pojavljuju već [[1910]]. godine kao dio muzičkog kina. Prevodioci i glumci smješteni iza ekrana obezbjeđivali su glasove u filmu praċenipraćeni muzikom. Godine [[1920]]. filmovi su bili sinhronizovani sa [[Gramofonska ploča|gramofonskim pločama]] tako da je "presnimavanje" bilo moguće.
Tokom [[1920te|1920-ih]] i [[1930te|1930-ih]] godina [[Humbert Mauro]] je bio središnja ličnost u podizanju kvaliteta lokalnog filma na visoki nivo.
U 1930. godine u doba nijemog filma u Brazilu, snimljen je film Maria Peixota [[Limite (film)|Limite]]. Smatra se jednim od najznačajnijih filmova u historiji brazilske kinematografije. Velike sovjetski režiser [[Sergej Eisenstein]] naziva film {{Citat|"izuzetno lijepim filmom kojem gledalac treba da se preda od prvih trenutaka, kao u agoniji akorda sintetičkog i čistog jezika kinematografije}}.
[[1980te|1980-ih]] kino dvorane nisu bile dobro posjećene. To je dijelom zbog popularnosti [[Televizija|televizije]]. Mnoge kino dvorane su bile zatvorene, a posebno u unutrašnjosti zemlje. Pa ipak, neki važni filmovi su napravljeni koji su obrađivali politička pitanja.
Danas se savremeni brazilski filmovi prikazuju na televiziji i u kinima širom svijeta.
Brazil je danas više svjestan bogatstva njegove tri različite kulture koje obogaċujuobogaćuju njegovu filmsku industriju. Savršen primjer za to je film [[O Quatrilho (film)|O Quatrilho]] snimljen [[1996]]. godine. Bio je jedan od pet kandidata za najbolji film na stranom jeziku na dodjeli [[Oscar za najbolji film|filmske nagrade Oscar]] 1996 godine.
Saveznim zakonima za poticaj kulture federalna vlada potiče i podržava firme da doprinose sa postotkom [[Porez|poreza]] koji će se koristiti za podršku [[Umjetnost|umjetnosti]].
Kao rezultat ovih zakona, imamo "oživljavanje brazilskog filma", sa povećanim prihodima od 80 miliona [[Brazilski real|brazilskih reala]] (brazilska valuta) [[1997]] godine.
Ono što su Brazilci unijeli u ovaj sport je bilo njihovo jako oslanjanje na individualnost i improvizaciju, vjera u magiju (objašnjena uvjerenjem da je u odnosima između ljudskog tijela i nogometne lopte sve moguće) i iznad svega osjećaj velike radosti podjednako kod igrača i navijača.
 
Čini se da nogomet spaja sport i [[Samba|sambu]]. Tokom igre navijači često udaraju u [[Bubnjevi|bubnjeve]] od početka do kraja utakmice tako podstičuċipodstičući bolju igru kod igrača, koji preobražavaju driblinge na terenu u oblik plesa. Njihovi potezi uvijek zrače spontanost, jednu od karakteristika sambe.
 
Antropolog Roberto da Matta i drugi su razvili drugo objašnjenje za popularnost nogometa. Oni smatraju da je postojanje stalnih pravila koji se poštuju ključ popularnosti ovog sporta kod brazilskih masa. U društvu u kojem zakoni koji su neprijatni za bogate i moćne ili ih ignorišu i lahko mijenjaju, nogomet se izdvaja kao aktivnost koja je upravljana pravilima s kojima su svi upoznati, a koji garantuju da talent, a ne novac ili lične veze preovladavaju.
Ovaj sport tako pokazuje običnim ljudima u Brazilu da je socijalna pravda koju oni ne vide u svakodnevnom životu moguća, i njihova ljubav prema ovoj igri predstavlja njihovo prihvatanje te mogućnosti.
Brazil ima više stadiona (pet) s kapacitetom od preko 100.000 sjedišta što je više od bilo koje druge zemlje. Nogometni tim ove zemlje je prvi koji je četiri puta osvojio svjetski kup i predstavlja predmet velikog nacionalnog ponosa.
Osim toga, nogomet je proizveo trajnog i neprikosnovenog nacionalnog heroja Brazila, [[Pelé|Peléa]], kao i možda još veċegvećeg idola [[Garrincha|Manéa Garrinchu]].<ref name="The Brazilians"/>
 
== Također pogledajte ==