Otvori glavni meni

Izmjene

Dodan 1 bajt ,  prije 2 godine
Aktinij je mehki, srebreno-sjajni,<ref name="blueglow"/><ref name=brit/> [[radioaktivnost|radioaktivni]] metalni element. Njegov [[modul smicanja]] (Coulombov modul) vrlo je blizak onom kod olova.<ref name="Seitz"/> Zbog vrlo snažne radioaktivnosti aktinija, on u mraku sjaji svijetloplavom svjetlošću, koja potječe jer se okolni zrak ionizira zbog emisije energetskih čestica.<ref name="Muller"/> Hemijske osobine su slične osobinama [[lantan]]a i drugih lantanoida, pa je sve te elemente vrlo teško razdvojiti iz ruda uranija. Ekstrakcija otapalima i [[ionoizmjenjivačka hromatografija]] su najčešće metode korištene u izdvajanju aktinija.<ref name="Katz"/> Kao prvi element među [[aktinoidi]], a po njemu je ova grupa i dobila ime, na isti način kao što je [[lantan]] za lantanoide. Međutim, aktinoidi su u mnogo većoj mjeri različiti između sebe u odnosu na lantanoide, tako da sve do 1928. i prijedloga [[Charles Janet|Charlesa Janeta]] o najznačajnijoj izmjeni [[Dmitrij Ivanovič Mendeljejev|Mendeljejevog]] [[periodni sistem elemenata|periodnog sistema]] još od formiranja grupe lantanoida, tako što je uveo aktinoide, a isti prijedlog imao je i [[Glenn T. Seaborg]] 1945. godine.<ref name="glennt"/>
 
Aktinij vrlo burno reagira sa kisikom i vlagom iz zraka gradeći bijeli pokrovni sloj aktinij-oksida koji onemogućava daljnju oksidaciju.<ref name="blueglow"/> Kao i kod većine lantanoida i aktinoida, aktinij postoji u [[oksidacijsko stanje|oksidacijskom stanju]] +3, a ioni Ac<sup>3+</sup> su bezbojni u rastvorima.<ref name=bse/> Oksidacijsko stanje +3 se javlja zbog elektronske konfiguracije aktinija [Rn]6d<sup>1</sup>7s<sup>2</sup>, sa tri valentna elektrona koji se vrlo lahko otpuštaju dajući stabilnu strukturu zatvorenih elektronskih ljusci plemenitog plina [[radon]]a.<ref name=brit/> Rijetko oksidacijsko stanje +2 jedino je poznato kod aktinij-dihidrida (AcH<sub>2</sub>); mada se i tu možda radi o elektridnom spoju kao i kod njegovog lakšelakšeg kongenera lantana u spoju LaH<sub>2</sub>.<ref name=ach/>
 
== Upotreba ==