Razlika između izmjena na stranici "Bizantijsko Carstvo"

Dodano 3.257 bajtova ,  prije 4 godine
nema sažetka izmjene
m (Uklanjanje Link FA/FL/GA)
|}
 
'''Bizantijsko Carstvo''' ili '''Istočno Rimsko carstvo''' je bilo carstvo u kojem se pretežno govorilo grčkim jezikom tokom kasne antike i srednjeg vijeka. Njegov glavni grad je bio [[Konstantinopolj]] (današnji [[Istanbul]]), prvobitno osnovan kao [[Bizantijum]]. Bizantijsko carstvo je preživilo fragmentaciju i [[pad Zapadnog Rimskog carstva]] u 5. stoljeću i nastavilo da postoji još hiljadu godina dok nije uništeno od strane Osmanlija 1453. godine. Tokom većeg dijela svog postojanja, carstvo je bilo najmoćnija ekonomska, kulturna i vojna sila u Evropi. Bizantija i Istočno Rimsko carstvo su historiografski termini nastali nakon završetka carstva; njeni građani nastavili su da se odnose prema carstvu kao Rimskom carstvu ([[starogrčki jezik|starogrčki]]: Βασιλεία Ῥωμαίων, Basileia Rhomaion; [[Latinski jezik|latinski]]: Imperium Romanum).
'''Bizantijsko Carstvo''' ili '''Bizantija''' je [[Historija|historijski]] naziv za istočnu [[Rimska imperija|rimsku imperiju]] koje je nastalo [[285]] godine kad je [[Spisak rimskih careva|car]] [[Dioklecijan]] administrativno podijelio tadašnju [[Rimska imperija|Rimsku Imperiju]] na Istočnu i Zapadnu. No obično se uzima [[395]] godina za godinu početka, kada je [[Spisak rimskih careva|car]] [[Teodozije I Veliki]] dao svojim sinovima carstvo: [[Arkadije|Arkadiju]] Istok, a [[Honorije|Honoriju]] Zapad. Godina pada se smatra [[1453]], kada su [[Osmanlije]] zauzele [[Carigrad]].
 
Nekoliko događaja od 4. do 6. stoljeća označava prelazni period u kojem je Rimsko carstvo podijeljeno na Istočni grčki i Zapadni latinski. Car [[Dioklecijan]] (284. - 305.) je 285. godine je podijelio administraciju Rimskog carstva na istočnu i zapadnu. Između 324. i 330. godine [[Konstantin Veliki]] (306. - 337.) je prebacio glavni grad iz [[Rim|Rima]] u [[Bizantijum]], kasnije poznat kao Konstantinopolj (Konstantinov grad) i Novi Rim (Nova Roma). Za vrijeme cara [[Teodozije I Veliki|Teodozija I]] (379. - 395.) [[kršćanstvo]] je postalo zvanična religija carstva. I na kraju, za vrijeme vladavine cara [[Heraklije|Heraklija]] (610. - 641.) vojska i administracija su restukturirani i usvojen je grčki jezik umjesto latinskog. Prema tome, iako je nastavila rimsku državu i održavala rimsku državnu tradiciju, moderni historičari razlikuju Bizantiju od [[antički Rim|antičkog Rima]] od kada se počela orijentisati prema grčkoj a ne latinskoj kulturi, i od kada se karakteriše [[istočna ortodoksna crkva|pravoslavlje]] a ne [[religija u antičkom rimu|politeizam]].
 
Granice carstva su značajno evoluirale od svog postojanja, jer su prošle kroz nekoliko ciklusa padova i uspona. Za vrijeme cara [[Justinijan I|Justinijana I]] (527. - 565.) carstvo je dostiglo svoj najveći mjeru nakon ponovnog osvajanja rimske zapadne obale [[Sredozemno more|Sredozemnog mora]], uključujući i sjevernu Afriku, Italiju i sam Rim. Za vrijeme vladavine cara [[Mauricije|Mauricija]] (582. - 602.) istočna granica carstva je proširena, a granica na sjeveru je stabilizirana. Međutim, njegov atentat je izazvao [[Bizantijsko-Perzijski rat]] (602. - 628.) koji je iscrpio carstvo i doprinio velikom teritorijalnom gubitku tokom [[muslimanska osvajanja|muslimanskih osvajanja]] u sedmom stoljeću. Za godinu dana carstvo je izgubilo svoje najbogatije pokrajine, Egipat i Siriju.
 
Za vrijeme [[Makedonska dinastija|Makedonske dinastije]] (10. - 11. stoljeće) carstvo se ponovo proširilo i doživilo dva stoljeća [[makedonska renesansa|makedonske renesanse]], ali su na kraju izgubili Malu Aziju od [[seldžuci|Seldžučkih Turaka]] nakon [[bitka kod Manzikerta|bitke kod Manzikerta]] 1071. godine. Ova bitka je otvorila put Turcima da se nasele u [[Anadolija|Anadoliji]]. Carstvo je u zadnjem stoljeću svog postojanja bilo izloženo stalnom padu moći. Bizantija se borila i oporavljala, ali je u 12. stoljeću doživjela smrtni udarac. Za vrijeme [[četvrti krstaški rat|četvrtog krstaškog rata]], križari su upali u Konstantinopolj i raspustili carstvo. Carstvo je ponovo reafirmisano 1261. godine, kada je Bizantija obnovila Konstantinopolj, ali su izgubili mnoge teritorije. Izgubljene teritorije su [[Bizantijsko-Osmanlijski ratovi|postepeno preuzimale Osmanlije]] tokom 15. stoljeća. [[Pad Konstantinopolja|Padom Konstantinopolja]] od strane [[Osmanlijsko carstvo|Osmanlijskog carstva]] 1453. godine je konačno nestalo Bizantijsko carstvo.
 
== Historija ==
254

izmjene