Razlika između izmjena na stranici "Marija Medici"

Dodano 265 bajtova ,  prije 10 godina
nema sažetka izmjene
m (robot Dodaje: cs:Marie Medicejská)
| Ime =Marija de' Medici
| Titula =Kraljica Francuske i Navarre
| Slika =[[Datoteka:Peter_Paul_Rubens_095b.jpg|250px215px]]
| Opis slike =
| Vladavina =
| Krunidba =[[13. maj]] [[1610]]
| Supružnik =[[Henrik IV, Francuski|Henrikkralj IVFrancuske]]
| Djeca =[[Luj XIII, Francuski|Lujkralj XIIIFrancuske]]<br>[[Elizabeta Burbonskaod Francuske (1602–1644)|Elizabeta od Francuske]]<br>[[Kristina Marija Francuskaod Francuske]]<br>[[Nikola Henrik od Francuske]]<br>[[Gaston Orleanskiod Francuske]]<br>[[Henrika Marija Francuskaod Francuske]]
| Dinastija =[[Medici]] [[Datoteka:Coat of arms of the House of Medici.svg|30px]]
| Otac =[[Franjo, de'veliki Medicivojvoda Toskane]]
| Majka =[[Ivana Austrijska]]
| Datum rođenja =[[26. april]] [[1573]]
|}}
 
'''Marija de Medici''' ([[26. april]] [[1573]] - [[3. juli]] [[1642]]) bila je [[francuska]] [[kraljica]] kao supruga [[Henrik IV, Francuskikralj Francuske|Henrika IV]] i regentkinja od [[1610]]. do [[1617]]. godine za svog sina [[Luj XIII Francuski|Luja XIII]].
 
Marija je bila kćerka Franje[[Franjo, Iveliki vojvoda Toskane|Franje]], velikog vojvode Tuskane, i Ivane Austrijske, preko koje je bila unuka [[Ferdinand I, car Svetog Rimskog Carstva|Ferdinanda I, cara Svetog Rimskog Carstva]]. Vodila je porijeklo od ugledne i moćne italijanske porodice [[Medici]], čije su članice .
 
Za francuskog kralja, [[Henrik IV, kralj FrancuskiFrancuske|Henrika IV]], udala se nakon poništenja njegovog braka sa [[Margareta od ValoisaFrancuske (francuska kraljica)|Margaretom od ValoisaFrancuske]]. Donijela je na dvor 600,000 kruna kao dio miraza. Već sljedeće godine rodila je sina, [[dofen]]a [[Luj XIII, kralj FrancuskiFrancuske|Luja]], ali brak nije bio sretan. Iako je znala da aranžirani brakovi poput njenog često nisu popraćeni vjernošću, bila je vrlo ljubomorna i često se svađala sa Henrikovim ljubavnicama, i to riječima koje su šokirale dvorjane. Najveće skandale prouzročila je u svađi sa Henrikovom "glavnom" ljubavnicom, kojoj je on obećao brak prije nego je oženio Mariju. Kako Marija nije dobijala podršku od kralja u ovim prepirkama, ona se zbližila i sprijateljila sa njegovom bivšom ženom, te je čak natjerala Henrika da je vrati na dvor.
[[Datoteka:Peter Paul Rubens 050.jpg|thumb|250px|lijevo|KrunidbaMarija Marijeje de'okrunjena Medicikao zafrancuska francuskukraljica kraljicudan prije ubistva njenog muža.]]
Iako je za muževa života pokazivala malo političkog ukusa i sposobnosti, proglašena je [[regent]]om nekoliko sati nakon njegovog ubistva [[1610]]. godine. Prvo što je učinila nakon dolaska na privremenu vlast bilo je izbacivanje svih Henrikovih ljubavnica sa dvora. Međutim, kako nije bila iznimno bistra, ali zato jako tvrdoglava, ubrzo je pala pod uticaj svoje dvorjanke i njenog muža. Na njihov nagovor otpustila je sposobnog muževog ministra i krenula sa persekucijom protestanata u Francuskoj.
 
Trudila se promijeniti anti-habsburško raspoloženje prisutno na francuskom dvoru i u narodu. Našla je u podršku u [[Španija|Španiji]], te aranžirala brak svog najstarijeg sina i najstarije kćerke za članove španske kraljevske porodice; Luj je bio oženjen kastiljsko-aragonskom infantom [[Ana HabsburškaKastiljska|Anom Habsburškom]], a Elizabeta udata za kastiljsko-aragonskog kralja [[Filip IV, Španskikralj Kastilje|Filipa IV]]. Kćer [[Henrika Marija Francuska|Henriku Mariju]] udala je za englesko-škotskog kralja [[Karlo I, kralj EngleskiEngleske|Karla I]].
 
Plemići su se uskoro pobunili protiv Marije, koja je jedino rješenje našla u plaćanju plemićima onoliko koliko su joj tražili. Kada je do moći došao [[kardinal Richelieu]] (Rišelje), koji je nastojao ukloniti habsburški uticaj sa francuske političke scene, Marijina pozicija se pogoršala. Njen je sin uskoro dosegao punoljetnost i njeno je regentstvo završilo, a Luj XIII je nastavio Richelieuovu politiku. Majku je protjerao u izolirani zamak Blois. Nakon dvije godine virtualnog zatvoreništva Marija je pobjegla i udružila se sa opozicijom Richelieua i svog sina.
7.339

izmjena