Ependim


Ependim je tanki sloj epitela u komornom sistemu mozga i centralnom kanalu kičmene moždine, građen od ependimskih ćelija.[1] Ependim je jedan od četiri tipa neuroglije u centralnom nervnom sistemu (CNS). Uključen je u proizvodnju cerebrospinalne tečnosti (CSF), a služi i kao rezervoar za neuroregeneraciju.

Ependim
Gray667.png
Presjek centralnog kanala kičmene moždine, sa ependimskim i neuroglijinim ćelijama
Ependyma.png
Fotomikrografija normalnih ependimskih ćelija u autopsijskom tkivu čovjeka (uvećanje 400×)
Identifikatori
Gray's p.829
MeSH A08.186.211.276.460
TA A14.1.00.022
FMA 242791
Anatomska terminologija

Ependimne ćelijeUredi

Ependim se sastoji od ependimskih ćelija zvanih ependimocti, koje su ćelije glije. Ova ćelijska linija puni likvorom komore u mozgu i centralnom kanalu kičmene moždine. To su ćelije nervnog tkiva u trepljastom cilindričnom epitelu[2] formirane veoma slično kao i ćelije sluzastog epitela. Bazne membrane ovih ćelija obilježene su nastavcima u vidu pipaka koji se kače za astrocite.

FunkcijaUredi

Likvor (CSF)Uredi

Omotači ependimskih ćelija koje likvorom pune komore, imaju važnu ulogu u proizvodnji i regulacije likvora. Njihove apikalne površine prekrivene su slojem cilija, koje kruže likvorom oko CNS. Te površine su također prekrivene mikrovilima, koji apsorbiraju CSF. U okviru moždanih komora grupa modificiranih ependimskih ćelija i kapilara zajedno formiraju sistem nazvan pleksus mrežnjače, koji proizvodi CSF.

Promjena uskih spojeva između ependimskih ćelija kontrolišu otpuštanja tekućine preko epitela. Ovo ispuštanje omogućava slobodnu razmjenu između CSF i nervnog tkiva mozga i kičmene moždine, što je razlog zašto uzimanje uzoraka likvora (naprimjer kroz "spinalni otvor") predstavlja prozor u CNS.

NeuroregeneracijaUredi

Jonas Frisén i saradnici sa Karolinska Institute u Stockholmu došli su do dokaza da ependimske ćelije djeluju kao rezervoarske ćelije u velikom mozgu, koje se mogu aktivirati nakon moždanog udara, kao i in vivo i in vitro matične ćelije u kičmenoj moždini. Međutim, ove ćelije ne samo da se samoobnavljaju, nego se nakon toga, i osiromašuju jer stvaraju nove neurone, tako da ne zadovoljavaju kriterije koji su prirodni za matične ćelije.[3][4] U jednoj studiji je primijećeno da ependimske ćelije iz sluznice lateralne komore mogu biti izvor ćelija koje se transplantiraju u kohleu i mogu preokrenuti tok gubitka sluha.[5]

PatologijaUredi

Ependimom je tumor ependimskih ćelija koji se obično nalazi u četvrtoj komori.

Također pogledajteUredi

ReferenceUredi

  1. ^ "ependyma". The Free Dictionary.
  2. ^ Histology, a text in atlas, M. Ross 2011, 6th edition page 367
  3. ^ Johansson CB, Momma S, Clarke DL, Risling M, Lendahl U, Frisen J (1999). "Identification of a neural stem cell in the adult mammalian central nervous system". Cell. 96 (1): 25–34. doi:10.1016/S0092-8674(00)80956-3. PMID 9989494.CS1 održavanje: koristi se parametar authors (link)
  4. ^ Carlén M, Meletis K, Göritz C, Darsalia V, Evergren E, Tanigaki K, Amendola M, Barnabé-Heider F, Yeung MS, Naldini L, Honjo T, Kokaia Z, Shupliakov O, Cassidy RM, Lindvall O, Frisén J (2009). "Forebrain ependymal cells are Notch-dependent and generate neuroblasts and astrocytes after stroke". Nature Neuroscience. 12 (3): 259–267. doi:10.1038/nn.2268. PMID 19234458.CS1 održavanje: koristi se parametar authors (link)
  5. ^ "Brain cell hope for hearing loss". BBC News. 2008-12-09. Pristupljeno 2008-12-09.

Vanjski linkoviUredi